Texnik SEO audit — saytingizning Google va AI botlar tomonidan to'g'ri o'qilishi, indekslanishi va tezkor ishlashini tekshiruvchi jarayon. Quyida har bir saytda albatta tekshirilishi shart bo'lgan 15 ta asosiy nuqta — tezlikdan tortib schema markup'gacha — ro'yxati keltirilgan. (SEO umuman nima va u qanday ishlashi haqida avvalo tanishmoqchi bo'lsangiz, SEO nima? maqolasidan boshlashingiz mumkin.)
1. Sahifa tezligi va Core Web Vitals
Google'ning asosiy tezlik ko'rsatkichlari — LCP (asosiy kontent qachon yuklanadi), INP (interaktivlik tezligi) va CLS (sahifa "sakrashi"). PageSpeed Insights orqali bepul tekshiriladi; sekin sayt nafaqat foydalanuvchini yo'qotadi, balki Google reytingiga ham to'g'ridan-to'g'ri ta'sir qiladi.
2. Mobil-do'stlik
Google endi mobile-first indexing ishlatadi — ya'ni saytingizning mobil versiyasi asosiy baholash manbai. Matn kichik ekranda o'qilishi, tugmalar bosilishi qulay bo'lishi va gorizontal skroll bo'lmasligi kerak — Google Search Console'dagi "Mobile Usability" hisoboti orqali tekshiriladi.
3. HTTPS/SSL sertifikati
Sertifikatsiz sayt brauzerda "ishonchsiz" deb belgilanadi va Google buni ranking signali sifatida ham hisobga oladi. Tekshirish oddiy — brauzer manzil satridagi qulf belgisi yoki SSL Checker vositalari orqali.
4. Google Search Console'da indekslash holati
"Page Indexing" hisoboti qaysi sahifalar indekslangani, qaysilari xato (noindex, xatolik, dublikat) tufayli chetlab o'tilganini ko'rsatadi. Muhim sahifa tasodifan indeksdan chiqib qolgan bo'lishi — trafik tushishining eng keng tarqalgan, lekin ko'zga tashlanmaydigan sababi.
5. robots.txt sozlamalari
Bu fayl qaysi bot qaysi qismga kira olishini belgilaydi. Xato sozlangan robots.txt butun saytni yoki muhim bo'limni Google'dan (va AI botlardan — GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot) yashirib qo'yishi mumkin — bu ko'pincha texnik xato, ataylab qilinmaydi, lekin natijasi og'ir.
6. XML sitemap
Sitemap Google'ga saytdagi barcha muhim sahifalar ro'yxatini beradi va yangi kontentni tezroq topishga yordam beradi. U doim yangilanib turishi va faqat haqiqiy, indekslanishi kerak bo'lgan sahifalarni o'z ichiga olishi kerak — eskirgan yoki 404 sahifalarga havola sitemap sifatini pasaytiradi.
7. Canonical teglar
Bir xil yoki juda o'xshash kontent bir nechta URL orqali ochilsa (masalan ?utm_source parametrli va parametrsiz versiyalar), canonical teg Google'ga "asl" versiyani ko'rsatadi. Canonical noto'g'ri sozlanganda Google noto'g'ri sahifani ranking qilishi yoki ikkalasini ham zaiflashtirishi mumkin.
8. 404 xatolar va buzilgan linklar
Ichki yoki tashqi havolalar mavjud bo'lmagan sahifaga olib borsa, bu ham foydalanuvchi tajribasiga, ham qidiruv botlarining saytni "kezishi"ga (crawl budget) salbiy ta'sir qiladi. Screaming Frog kabi vositalar orqali butun saytdagi buzilgan havolalarni bir necha daqiqada topish mumkin.
9. Redirect zanjirlari
Sahifa A → B → C kabi bir necha marta qayta yo'naltirilsa, har bir qadam yuklanish tezligini pasaytiradi va ba'zida Google botini chalkashtiradi. To'g'ri yondashuv — har doim to'g'ridan-to'g'ri, bitta 301 redirect ishlatish.
10. URL strukturasi
Qisqa, o'qilishi oson va kalit so'zga asoslangan URL (masalan /seo/texnik-audit) uzun, raqam va parametrlarga to'la URL'ga qaraganda ham foydalanuvchi, ham qidiruv tizimi uchun tushunarliroq. URL o'zgartirish ehtiyot bilan, albatta 301 redirect bilan amalga oshirilishi kerak.
11. Title va meta description unikalligi
Har bir sahifaning title'i va meta description'i boshqa sahifalar bilan takrorlanmasligi kerak — takrorlangan title Google'ga "bu sahifalar bir xil narsa haqida" degan noto'g'ri signal beradi. Google Search Console yoki Screaming Frog orqali butun sayt bo'yicha dublikatlarni bir joyda ko'rish mumkin.
12. Sarlavha (H1–H6) ierarxiyasi
Har sahifada bitta aniq H1 bo'lishi, undan keyingi sarlavhalar (H2, H3...) mantiqiy tartibda kelishi kerak — sarlavhalarni faqat matnni "kattalashtirish" uchun ishlatish (H raqamlarini tartibsiz o'tkazib yuborish) qidiruv botlari uchun sahifa strukturasini tushunishni qiyinlashtiradi.
13. Schema/structured data xatolari
FAQPage, Article, LocalBusiness kabi schema turlari to'g'ri va sahifadagi haqiqiy matnga mos yozilganini Google'ning Rich Results Test vositasi orqali tekshirish kerak. Xato yoki sahifada ko'rinmaydigan matnga asoslangan schema Google tomonidan e'tiborga olinmasligi, hatto siyosat buzilishi sifatida baholanishi mumkin.
14. Rasm optimizatsiyasi va alt text
Katta hajmli, siqilmagan rasmlar sahifa tezligini sezilarli pasaytiradi. Har bir rasmda tabiiy, keyword'ga asoslangan alt text bo'lishi kerak — bu ham rasm qidiruvida ko'rinish, ham ko'rish qobiliyati cheklangan foydalanuvchilar uchun muhim.
15. Ichki linklash va "etim" (orphan) sahifalar
Har bir muhim sahifaga saytning boshqa qismidan kamida bitta ichki havola kelishi kerak — hech qanday ichki havolaga ega bo'lmagan "etim" sahifalarni Google topishi va tegishli baholashi qiyinlashadi. Screaming Frog yoki Search Console orqali bunday sahifalarni aniqlash mumkin.
Texnik auditni qachon o'tkazish kerak?
Yangi sayt ishga tushirilganda, katta dizayn yoki platforma o'zgarishidan keyin, trafik sababsiz keskin tushib ketganda, va shundan tashqari har 6 oyda bir marta profilaktik tarzda — bu to'rtta holat texnik auditni albatta talab qiladi. Asosiy ko'rsatkichlar (indekslash holati, tezlik) esa oylik monitoring qilinishi tavsiya etiladi, chunki Google algoritmi va sayt platformasi (CMS yangilanishlari) doimiy o'zgarib turadi.
O'zingiz qilasizmi yoki mutaxassisga topshirasizmi?
Asosiy nuqtalarni (indekslash, tezlik, mobil-do'stlik) Google Search Console va PageSpeed Insights kabi bepul vositalar orqali o'zingiz tekshirishingiz mumkin. Lekin schema xatolari, canonical konfliktlari va redirect zanjirlari kabi chuqurroq muammolar ko'pincha maxsus vositalar (Screaming Frog, Ahrefs) va tajriba talab qiladi — bunday holatda mutaxassis tahlili vaqtni sezilarli tejaydi.
Xulosa
Texnik SEO — kontent va link building qanchalik sifatli bo'lmasin, ular quriladigan poydevor. Yuqoridagi 15 nuqtadan birortasi buzilgan bo'lsa, bu butun SEO strategiyasining samarasini pasaytirishi mumkin. Saytingizning haqiqiy holatini bilishning eng ishonchli yo'li — SEO xizmati sahifasidagi bepul texnik audit so'rovidan boshlash; narx va tarif haqida esa SEO xizmati narxi maqolasida batafsil o'qishingiz mumkin.